Tsjaikovski

4 T Om een einde te maken aan geruchten over zijn seksuele geaardheid, trouwt Tsjaikovski op 37-jarige leeftijd en komt daarmee in een heel ongelukkig huwelijk terecht, dat niet lang standhoudt.

Van rechten naar muziek
Als kind volgt Tsjaikovski pianolessen, maar een toekomst als musicus lijkt niet voor hem te zijn weggelegd. Zijn ouders hebben andere plannen en sturen hun zoon op 10-jarige leeftijd naar een school voor Rechtsgeleerdheid in St. Petersburg. Nog geen twintig jaar oud verlaat hij de opleiding om een overheidsbaan te accepteren. Lang houdt hij dit niet vol en hij gaat muziektheorielessen bij Nikolai Zaremba en compositielessen bij Anton Rubinstein volgen. Op uitnodiging van de broer van Rubinstein vertrekt Tsjaikovski in 1866 naar Moskou om daar als harmoniedocent aan het conservatorium aan de slag te gaan. Hij vervult deze positie 22 jaar en schrijft in de tussentijd diverse theorieboeken.

Het Machtige Hoopje
In Moskou weet Tsjaikovski naam te maken als componist. Succesvol is hij met zijn Eerste symfonie (1866) en Eerste strijkkwartet (1871). Zijn kennismaking met het Machtige Hoopje (bestaande uit Balakirev, Borodin, Cui, Moessorski en Rimski-Korsakov) zorgt ervoor dat Tsjaikovski zich laat inspireren door het Russisch nationalisme. Exponenten daarvan zijn onder meer de Tweede symfonie (1872/80) en de opera Vakoela de Smid.

Vanaf begin jaren ’70 gaat Tsjaikovski naast zijn werkzaamheden als componist en docent aan de slag als muziekrecensent. In die hoedanigheid is hij aanwezig in Bayreuth als de Ring van Wagner wordt uitgevoerd. Erg gecharmeerd van Wagners muziek is de Rus overigens niet. In deze tijd componeert Tsjaikovski onder meer zijn Eerste pianoconcert (1874/75) en zijn eerste balletmuziek voor het Zwanenmeer (1877). Zijn fascinatie voor de muziek uit de klassieke periode komt naar voren in de Variaties op eenRococothema voor cello en orkest (1876).

Ongelukkig huwelijk
Een dramatisch dieptepunt bereikt Tsjaikovski's leven aan het eind van de 70er jaren. Al jarenlang gaan er geruchten dat Tsjaikovski homoseksueel zou zijn. Om aan het geklets een einde te maken, trouwt de componist in 1877 met Antonina Milyukova. Het huwelijk houdt nog geen twee maanden stand en hoewel er geen officiële scheiding volgt, leeft het stel niet samen. Intussen onderhoudt de componist een relatie per brief met Nadezhda von Meck. Zij ondersteunt Tsjaikovski jarenlang, maar wil de componist niet ontmoeten. Nadat ze bankroet gaat en Tsjaikovski niet langer kan ondersteunen, gaat het snel bergafwaarts met diens gemoedstoestand en wanneer hij op 53-jarige leeftijd plotseling overlijdt, naar zeggen aan de gevolgen van cholera, beginnen de geruchten dat hij zichzelf van het leven zou hebben beroofd. Tot op de dag van vandaag wordt daarover gespeculeerd.

* 7 mei 1840, Votkinsk, Rusland
† 6 november 1893, St. Petersburg, Rusland

Bron: AVRO Klassiek

Uw reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *